Bắt đầu khúc quanh dân chủ (Thư tòa soạn)

          Tổ Quốc 208
Phát hành : 15/7/2015



Cũng tương tự như chuyến công du Hoa Kỳ của ông Trương Tấn Sang hai năm trước, đầu tháng 7 này ông Nguyễn Phú Trọng đã tới Mỹ với một phái đoàn hùng hậu sau khi đã sang Trung Quốc với một phái đoàn còn hùng hậu hơn. Nếu chỉ dựa trên những sự kiện cụ thể người ta có thể nói hoạt động ngoại giao của Hà Nội gần đây tuy có gia tăng cường độ nhưng vẫn chưa thay đổi định hướng. Nhưng đây chính là lúc mà cây dễ che khuất rừng.

Những người ngờ vực không phải không có lý do. Hà Nội vẫn phải "tham khảo ý kiến" của Bắc Kinh trước khi có một tiếp xúc quan trọng với Hoa Kỳ theo thỏa thuận giữa hai bên đã được tiết lộ qua thông cáo chung ngày 21-6-2013, quan hệ Việt - Mỹ vẫn chỉ là "hợp tác toàn diện" chứ chưa phải là "hợp tác chiến lược" như đối với Trung Quốc.
Tuy vậy nếu quan sát chăm chú hơn ta sẽ thấy những thay đổi quan trọng. Trước hết là cả hai ông Obama và Nguyễn Phú Trọng đều đề cập đến hợp tác quân sự giữa hai nước, một điều rất nhạy cảm và chắc chắn không thể làm Trung Quốc hài lòng, nhất là vào lúc này, khi quan hệ giữa liên minh Mỹ -Nhật và Trung Quốc đang ngày càng căng thẳng hơn trên Thái Bình Dương nói chung và Biển Đông nói riêng. Ông Trọng còn tuyên bố là cả Washington lẫn Hà Nội đều chia sẻ mối quan ngại về những hành vi trái với luật pháp quốc tế trên Biển Đông của Trung Quốc.  Hai bên nhìn nhận là còn những cách biệt quan trọng về nhân quyền và tự do tôn giáo, một điều hiển nhiên đối với mọi người, đồng thời đều bày tỏ lòng tin là những khác biệt đó sẽ được giải quyết Nhưng giải quyết như thế nào? Dĩ nhiên không ai có thể nghĩ là Mỹ sẽ bớt tôn trọng nhân quyền để tới gần hơn với quan điểm của Hà Nội. Phải hiểu là Hà Nội đã chấp nhận những nhượng bộ quan trọng về bản chất của chế độ. Cần nhắc lại một lần nữa rằng nhân quyền chỉ là một tên gọi khác của dân chủ, bởi vì nhân quyền bao gồm nhiều quyền tự do trong đó ba quyền cơ bản nhất là những quyền định nghĩa một chế độ dân chủ: tự do ngôn luận và báo chí, tự do bầu cử và ứng cử, tự do thành lập và tham gia các tổ chức kể cả các chính đảng. Chúng ta có lý do để tin ĐCSCN đã mặc nhiên chấp nhận trên nguyên tắc một tương lai dân chủ cho Việt Nam. Càng có lý do vì không khí của buổi họp báo chung Obama - Nguyễn Phú Trọng cũng như của bữa tiệc mà phó tổng thống Biden khoản đãi sau đó đã rất vui vẻ, thân mật và thoải mái, cả hai bên đều biểu lộ quyết tâm bắt đầu một giai đoạn hợp tác mới.
Đảng Cộng Sản Việt Nam không có chọn lưạ nào khác. Tình trạng kinh tế Việt Nam đang rất bi đát, số thu ngân sách không đủ để trả lương và trả nợ. Ngân sách 2015 thiếu hụt ít nhất 20 tỷ USD và chế độ chỉ chưa phá sản nhờ tiền vay của Trung Quốc. Các cấp lãnh đạo cộng sản Việt Nam đều giống nhau ở một điểm là họ sẵn sàng hy sinh chủ quyền và lợi ích dân tộc để dựa vào Trung Quốc và duy trì chế độ toàn trị, nhưng yếu tố rất mới và quyết định tất cả là Trung Quốc cũng đang gặp khó khăn lớn và không còn khả năng giúp họ nữa. Hà Nội chỉ còn một lối thoát là gia nhập khối TPP và sáp lại với các nước dân chủ, dù biết rằng cái giá phải trả sau đó là sự cáo chung của chế độ.

Đây là một cơ hội mà những người dân chủ Việt Nam không thể bỏ lỡ. Họ phải tìm đến với nhau trong một dự án chính trị chung cho đất nước.
ÿ  Ban Biên Tâp Tổ Quốc

Không có nhận xét nào: